دکتر علیرضا شیخی | جراح مغز و اعصاب
تفاوت جراح مغز و اعصاب با متخصص مغز و اعصاب در چیست؟عمومی

تفاوت جراح مغز و اعصاب با متخصص مغز و اعصاب در چیست؟

دکتر علیرضا شیخی
نویسنده: دکتر علیرضا شیخی
انتشار : ۲۳ بهمن ۱۳۹۸

اغلب ما زمانی که به درد و بیماری دچار می شویم از آنجایی که از منشا علائم و دردهای خود اطاعی نداریم، نمی دانیم برای درمان مشکلاتمان باید به چه پزشکی مراجعه کنیم، بیماری های مغزی و بیماری های ستون فقرات جزو همین دسته بیماری ها هستند که علاوه بر دردها و مشکلاتی که در ناحیه مغز و جمجمه ایجاد می کنند منجر به اختلالات و مشکلات دیگری در دیگر اندام های بدن نیز می شوند از این رو اغلب افراد نمی دانند برای درمان مشکلشان به چه متخصصی مراجعه کنند.

راه اول برای درمان هر بیماری، مراجعه به پزشک عمومی است. پزشک عمومی با بررسی علائم و سوابق بیماری شما، در صورتی که مشکل جدی شما را تهدید کند شما را به متخصص ارجاع می دهد. اما مشکل دیگری که در این میان وجود دارد این است که برخی متخصین و پزشکان همچون پزشکان مغز و اعصاب هستند که به دو دسته متخصص مغز و اعصاب و جراح مغز و اعصاب تقسیم بندی می شوند و هر یک به درمان بیماری های خاص مغز و اعصاب و ستون فقرات می پردازند.

 اگر به تابلوی بسیاری از متخصین یا جراحان مغز و اعصاب توجه نماید در کنار عناوین مختلف، یکسری لقب ها با عنوان های فلوشیپ و فوق تخصص نیز بکار رفته است. از این رو برای اینکه بدانید برای درمان انواع بیماری های مغز و اعصاب و ستون به کدام یک از پزشکان مغز و اعصاب مراجعه کنید شما را به خواندن این مقاله دعوت می نمایم تا با تفاوت جراح مغز و اعصاب با متخصص مغز و اعصاب آشنا شوید.

متخصص مغز و اعصاب

متخصص مغز و اعصاب کیست؟

متخصص مغز و اعصاب یا نورولوژی، پزشکی است که در زمینه بیماری های مغز و اعصاب و ستون فقرات تخصص دارد البته بیماری هایی که برای درمان آنها نیازی به جراحی نیست. به طور کلی میتوان گفت یک متخصص مغز و اعصاب قادر است به درمان غیرجراحی بیماری های مغزی و بیماری های ستون فقرات بپردازد.

شاید در این میان برخی برایشان سوال شود که بیماری های مغز و اعصاب و ستون فقرات چه نوع بیماری هایی هستند و با چه علائمی ظاهر می شوند؛ برای شناخت بیماری های مغزی ابتدا باید با سیستم عصبی آشنا شوید.

سیستم عصبی بدن شامل دو بخش مجزا دستگاه عصبی مرکزی و دستگاه عصبی محیطی است که دستگاه عصبی مرکزی شامل تمامی اجزای مغز و نخاع است و دستگاه عصبی محیطی نیز مجموعه ای از نورون ها و رشته های عصبی است که رابط بین مغز و نخاع دیگر اجزای بدن است. از آنجایی که سیستم عصبی یک سیستم پیچیده و پراهمیتی است از این رو تشخیص بیماری های عصبی و مغزی کمی با مشکل همراه است و نیاز به یک متخصص مغز و اعصاب با تجربه دارد. در صورتی که به علائمی همچون سردرد، تشنج های ناگهانی، سرگیجه، دو بینایی، اختلال در شنوایی دچار شدید میتوانید از متخصص مغز و اعصاب کمک بگیرد.

اگر به تابلوی یک پزشک متخصص مغز و اعصاب دقت کرده باشید می بینید که در کنار عنوان متخصص مغز و اعصاب، واژه متخصص ستون فقرات نیز بکار رفته است زیرا یک دکتر مغز و اعصاب علاوه بر اینکه در درمان بیماری مغزی و عصبی تخصص دارد در زمینه بیماری ستون فقرات خصوصا بیماری دیسک کمر و دیسک گردن و انواع تنگی کانال نخاعی نیز متخصص است و می تواند با تجویز دارو به درمان بیماری بپردازد. البته فقط با تجویز دارو و درمان های غیر جراحی، پس توجه به این نکته بسیار اهمیت دارد که اینگونه پزشکان هیچگونه عمل جراحی انجام نمی دهند و در صورتی که علائم بیماری فرد به حدی برسد که بیمار نیاز به جراحی داشته باشد در این صورت متخصص مغز و اعصاب بیمار را به یک جراح مغز و اعصاب ارجاع می دهد.

جراح مغز و اعصاب

جراح مغز و اعصاب کیست؟

جراح مغز و اعصاب یا نوروسرجری پزشکی است که با اعمال جراحی به درمان بیماری های مغز و اعصاب و ستون فقرات می پردازد. درمان و جراحی تومورهای مغزی و نخاعی، درمان های اختلالات عروقی مغز، ضایعات و صدمات نخاعی، درمان و جراحی دیسک کمر و گردن از جمله اختلالاتی هستند که یک جراح مغز و اعصاب به درمان و جراحی آن ها می پردازد. و برای درمان بیماری های شایع مغزی همچون تشنج، بیماری صرع، پارکینسون، ام اس و سکته مغزی بهتر است به یک متخصص مغز و اعصاب مراجعه کنید.

یک جراح مغز و اعصاب زمانی به این تخصص دست می یابد که دوره هفت ساله پزشکی و چهار تا شش ساله دستیاری جراحی مغز و اعصاب را بگذراند. دوره های تکمیلی زیادی در زمینه بیماری های مغز و اعصاب وجود دارد که از آنها با عناوین بورد تخصصی و فلوشیپ مغز و اعصاب یاد می شود. در صورتی که پزشکی تمایل داشته باشد می تواند این دوره های تخصص را آموزش ببیند.

جراحی مغز و اعصاب رشته بسیار حساس و حرفه ای است که یک جراح  مغز و اعصاب خوب کسی است که روزانه دانش و تخصص خود را در زمینه مختلف افزایش دهد؛ از جمله دورهای تکمیلی بعد از جراحی مغز و اعصاب می توان به جراحی عروق مغزی، جراحی مغز و اعصاب اطفال و جراحی ستون فقرات اشاره کرد.

فرق متخصص مغز و اعصاب با جراح مغز و اعصاب در چیست؟

جراحی مغز و اعصاب و متخصص مغز و اعصاب دو تخصص جدا از هم هستند که هنوز بسیاری از افراد تفاوت این دو دکتر مغز و اعصاب را از هم تشخیص نمی دهند اما بهتر است بدانید این دو پزشک در نحوه درمان، نوع بیماری با یکدیگر تفاوت دارند.

اولین و بزرگترین تفاوت این دو پزشک، در نحوه درمان است. یک متخصص مغز و اعصاب تنها از طریق درمان های غیرجراحی و دارودرمانی به درمان بیماری های مغز و اعصاب و ستون فقرات می پردازد اما متخصص مغز و اعصاب علاوه بر تجویز دارو، در صورتی که اختلالی نیاز به جراحی داشته باشد، قادر به درمان بیماری از طریق جراحی نیز است.

تفاوت دوم این دو پزشک از یکدیگر در درمان نوع بیماری است. یک جراح مغز و اعصاب در اغلب موارد به درمان بیماری های که نیاز جراحی دارند همچون آنوریسم مغزی، تومور مغزی، دیسک کمر، تنگی کانال نخاعی می پردازد. اما متخصص مغز و اعصاب به درمان بیماری هایی همچون ام اس، تشنج، پارکینسون می پردازد. از دیگر اختلالاتی که بهتر است برای درمان آن به متخصص مغز و اعصاب یا نورولوژی مراجعه کنید شامل:

فلوشیپ جراحی ستون فقرات

  • سردرد و سرگیجه
  • فراموشی و اختلالات حافظه
  • بی حسی و گزگز در دستها و پاها
  • کمردرد و گردن درد
  • پایین آمدن سطح هوشیاری
  • اختلالات خواب
  • لرزش در اندام ها و کندی در حرکت
  • فلج مغزی

از جمله اختلالات و علائمی که بهتر است برای درمان آن به جراح مغز واعصاب مراجعه کنید. شامل:

  • فتق یا بیرون زدگی دیسک کمر و گردن
  • تومورهای نخاعی و مغزی و ستون فقرات
  • ضایعات مغزی همچون هیدوسفالی، آنوریسم

فلوشیپ مغز و اعصاب چیست؟

فلوشیپ یا دوره های تکمیلی یکی از دوره های تحصیلی دانشگاهی در رشته مغز و اعصاب است که پس از تکمیل دوره تخصص گذارنده می شود. فلوشیپ ها اصولا دوره های کوتاه مدتی هستند که در اغلب موارد پس از چند ماه تا حداکثر دو سال به طول می انجامد. متخصص یا جراح مغز و اعصابی که در زمینه های مختلف فلوشیپ دارند با کسب تجربه و اطاعات کاملتر و با مهارت بالاتری به درمان بیماران خود می پردازند.

البته دورهای فلوشیپ نباید به دوره فوق تخصص مغز و اعصاب اشتباه گرفته شود زیرا فردی که فوق تخصص مغز و اعصاب است دوره های سه تا چهار ساله را به عنوان فوق تخصص یکی از زیر گروه های رشته مغز و اعصاب همچون فوق تخصص مغز و اعصاب اطفال را گذرانده است.

جدیدترین مقالات:

جراح ستون فقرات

فلوشیپ ها یا دوره های تکمیلی جراح مغز و اعصاب شامل:

  • فلوشیپ جراحی قاعده جمجمه
  • فلوشیپ استرو تاکسی
  • فلوشیپ ستون فقرات

فلوشیپ ها یا دوره های تکمیلی متخصص مغز و اعصاب شامل:

  • فلوشیپ درد
  • فلوشیپ ام اس
  • فلوشیپ سکته مغزی
  • فلوشیپ نوروفیزیولوژی

جراح مغز و اعصاب 

بیماری های مغز و اعصاب نورولوژی

زمانی که مغز یا یکی از اجزای آن آسیب می بیند بسیار از عملکرد های هم بدن همچون حافظه، تکلم و...نیز تحت تاثیر قرار می گیرند. احتمالا بسیاری از شماها با بیماری های شایعی همچون آلزایمر و سکته مغزی آشنا هستید و همان طور که می دانید علت اصلی این بیماری های به مشکلی در مغز مربوط است اما بسته به محلی که در آن مشکل ایجاد می شود نوع بیماری مغزی یا بیمار نورولوژی متفاوت است. از این رو بیماری های مغزی یا نورولوژی را می توان به انواع مختلفی همچون:

بیشتر در مورد تخصص دکتر علیرضا شیخی بدانید:

جراح مغز و اعصاب

آسیب های مغزی

اینگونه آسیب ها عموما به دنبال ضربه ها یا آسیب های ناگهانی به مغز ایجاد می شود. آسیب های مغزی عموما با خونریزی در مغز همراه هستند از این زمانی که بخش هایی از مغز آسیب ببیند؛ توانایی پیام رسانی به دیگر اجزای بدن مختل می شود و فرد به علائمی همچون:

  • سردرد شدید به همراه سرگیجه
  • سردرد به همراه حالت تهوع و استفراغ
  • اختلالات گفتاری و بینایی
  • بی حس و فلج در اندام ها
  • اختلال در حافظه و یادگیری

مبتلا می شود. درمان اغلب اختلالات مربوط به آسیب های مغزی از طریق جراحی صورت می گیرد از این رو برای درمان چنین اختلالاتی بهتر است به جراح مغز و اعصاب مراجعه کنید. از شایع ترین اختلالات مربوط به آسیب های مغزی شامل:

  • خونریزی یا لخته شدن خون در مغز
  • شکستگی استخوان جمجمه
  • آنوریسم مغزی
  • سکته مغزی
  • مننژیت

تومورهای مغزی و نخاعی

تومورها یکی از خطرناک ترین بیماری های مغزی و نخاعی هستند که به دلیل تشکیل توده های اضافی در مغز و نخاع به وجود می آیند البته در مواردی نیز ممکن است منشا تومور از محل دیگری باشد که اینگونه تومورها به تومورهای متاستاتیک معروف هستند. اولین و اصلی ترین راه درمان تومورهای مغزی، جراحی تومور مغزی و جراحی نخاعی است از این رو درمان چنین اختلالاتی نیز توسط جراح مغز و اعصاب صورت می گیرد. از شایع ترین علائم تومورهای مغزی شامل:

  • سردرد، سرگیجه، حالت تهوع و استفراغ مداوم
  • تشنج های ناگهانی و بدون دلیل خاص
  • بروز تغییرات خلق و خویی در بیمار
  • بروز مشکلات تعادلی و حرکتی
  • برزو اختلالات بینایی و شنوایی

متخصص مغز و اعصاب

بیماری های نورولوژنیک

بیماری های نورولوژنیک تمامی اجزای مغز و اعصاب را در بر می گیرند از این رو در بسیاری از موراد علاوه بر بروز علائم جسمانی در بیمار سبب اختلالات و تغییرات شخصیتی و اختلالات حافظه نیز می شود از شایع ترین بیماری نورولوژیک می توان به :

  • بیماری آلزایمر
  • بیماری هانتیگتون
  • بیماری اسکلروز جانبی
  • انواع دمانس

اشاره کرد. درمان چنین اختلالات توسط متخصص مغز و اعصاب صورت می گیرد؛ و در صورتی که در کنار تغییرات شخصیتی به اختلالات حافظه و بی حسی دچار شدید، بهتر است هر چه سریعتر به یک متخصص مغز و اعصاب مراجعه کنید. همچنین تشخیص و درمان اختلالاتی همچون تشنج، ام اس، پارکینسون، نوروپاتی، سنکوپ و انواع سردرها نیز برعهده متخصص مغز و اعصاب است.

اختلالات روانی

اغلب افراد گمان می کنند درمان اختلالات روانی تنها توسط پزشکان روانپزشک و روانشناس صورت می گیرد. اما بهتر است بدانید متخصصین مغز و اعصاب نیز در کنار درمان بیماری جسمی و مغزی به درمان اختللات روانی از قبیل اختلال دوقطبی، جنون جوانی و ... نیز می پردازد اما اساس کار این پزشکان تنها بر مبنای تجویز داروهای عصبی است و همچون مشاورین و روانپزشکان از طریق مشاوره و روان کاوی به درمان چنین اختلالتی نمی پردازند.

همچنین متخصصین و جراحان مغز و اعصاب در کنار درمان بیماری ها و اختلالات مغزی به بیماری های ستون فقرات نیز می پردازند. از رایج ترین بیماری های ستون فقرات که توسط جراح مغز و اعصاب یا جراح ستون فقرات تحت درمان قرار می گیرد شامل:

  • دیسک کمر و گردن و ناحیه توراسیک
  • تنگی کانال نخاعی
  • تومورهای ستون فقرات
  • عفونت و التهاب ستون فقرات
  • لغزندگی یا سرخوردگی ستون فقرات
  • اسکلولیز یا انحراف ستون فقرات

بهترین دکتر مغز و اعصاب در ایران کیست؟

پس از اینکه از تفاوت های متخصص مغز و اعصاب با جراح مغز و اعصاب آگاهی یافتید حال باید به دنبال بهترین دکتر مغز و اعصاب بگردید. دکتر مغز و اعصاب با دانش کافی که درباره مغز، اعصاب و ستون فقرات و نحوه کارکرد آنها دارد؛ به تشخیص نوع بیماری دستگاه عصبی می پردازد. همه متخصصین از این دانش آگاهی دارند اما پس چگونه می شود یک پزشک در میان مردم آن شهر یا کشور به عنوان بهترین پزشک شناخته می شود؛ بهترین یا خوب بودن یک پزشک به فاکتورهای مختلفی بستگی دارد و از آنجایی که مغز و دیگر اجزای آن از حساسیت بالایی برخوردار است از این رو انتخاب یک پزشک و دکتر متخصصی که در زمینه جراحی و درمان بیماری های مغزی تخصص کافی داشته باشد بسیار اهمیت داد. از ویژگی بهترین دکتر مغز و اعصاب میتوان به:

متخصص مغز و اعصاب

با تجربه بودن متخصص و جراح مغز و اعصاب

تجربه و داشتن چندین سال سابقه کار، در جراحی حرف اول را می زند زیرا مشخصه مهم در توانمند و ماهر بودن یک پزشک است. همچنین یک متخصص مغز و اعصاب با تجربه، با تجربه کافی که در این زمینه دارد درسترین و بهترین تشخیص را ارائه می دهد. پس در انتخاب بهترین پزشک مغز و اعصاب، ویژگی با تجربه بودن را فراموش نکنید و از اطرافیان خود در مورد نتیجه ای که از مراجعه به آن پزشک گرفته اند، سوال کنید.

آشنایی با تکنولوژی روز دنیا

در دنیای امروز با پیشرفت تکنولوژی، بسیاری از پزشکان مغز و اعصاب با گذاراندن دوره های فوق تخصصی مغز و اعصاب و دوره های فلوشیپ به جدید ترین روش های درمان و جراحی مغز و ستون فقرات دست یافته اند؛ از این رو در صورتی که می خواهید بعد از جراحی هر سریعتر به بهبودی کامل دست یابید. به جراح مغز و اعصابی مراجعه کنید که با علم روز آشنایی کامل داشته باشد.

با اخلاق بودن دکتر مغز و اعصاب

با اخلاق بودن یک پزشک تنها به اخلاق در رفتار و خوش رو بودن در برخورد با بیماران بر نمی گیرد؛ بلکه داشتن اخلاق کاری مهم ترین خصلت و ویژگی یک جراح مغز و اعصاب است. یک جراح وظیفه دارد حدالامکان از انجام جراحی های بی مورد برای بیمار خود خودداری کند و به هیچ عنوان بالا بودن تعداد عمل های جراحی نشان دهنده بهتر بودن یک جراح نیست. یک پزشک خوب و با اخلاق در هنگام ملاقات با بیماران خود از صبر و دقت کافی باید برخوردار باشد و به شما اجازه دهد تا کامل علائم و دردهای خود را بیان کنید. از دیگر فاکتورهایی که بهتر است در انتخاب بهترین جراح مغز و اعصاب توجه کنید. شامل:

  • با ایمان، با وجدان و وظیفه شناس
  • مهارت بالا در برقراری ارتباط و شونده خوب بودن
  • خوش برخورد و صبور و عادلانه قضوت کردن
  • پیرو اصول اخلاقی و کاری و پزشکی

در آخر باید گفت بهترین جراح مغز و اعصاب یا بهترین متخصص مغز و اعصاب کسی است که بیمارانی که توسط این پزشک عمل شده اند و یا تحت درمان قرار گرفته اند به نتیجه خوبی دست یافته باشند.