دکتر علیرضا شیخی | جراح مغز و اعصاب
آنچه در مورد تومورهای متاستاتیک مغز باید بدانیمبیماری های مغزی

آنچه در مورد تومورهای متاستاتیک مغز باید بدانیم

دکتر علیرضا شیخی
نویسنده: دکتر علیرضا شیخی
انتشار : ۱۴ مرداد ۱۳۹۸

متاستاتیک مغز چیست؟

تومورهای متاستاتیک مغز که تومورهای ثانویه مغز نامیده می‌شوند. ناشی از گسترش سلول‌های سرطانی از دیگر قسمت‌های بدن به مغز می باشد. سلول‌های سرطانی از تومور اولیه جدا شده و معمولا از طریق جریان خون به مغز منتقل شده، این تومور در ابتدا به نیمکره مغز یا مخچه انتقال داده می شوند همچنین ممکن است سرطان به ستون فقرات نیز منتقل شود در این صورت تومورهای متاستاتیک ستون فقرات می نامند. برخی تومورهای متاستاتیک مغز ممکن است سال ها بعد از سرطان اولیه ظاهر شود و تومورهای متاستاتیک به سرعت رشد کرده و انتشار میابد و سبب انسداد و از بین رفتن بافت های مغز مجاورمی شود. این تومورها را برحسب ویژگی سلولی تومور به تومورهای خوش خیم و بدخیم تقسیم بندی میکنند.

چه افرادی بیشتر در معرض خطر ابتلا به متاستاتیک مغزی می باشند؟

افرادی که مبتلا به سرطان اولیه ریه می باشند. بیشتر درمعرض خطر این تومورها هستند. 30 الی 60 درصد از متاستازهای مغزی در نتیجه گسترش سرطان ریه به مغز ایجاد می گردند. پس از آن حدود 20 الی 30 از افراد مبتلا به متاستاز مغزی در نتیجه سرطان سینه ایجاد شده است. 

تومورهای متاستاتیک مغز

کثرت وقوع متاستاز مغزی در زنان و مردان یکسان می باشد، اما با این وجود، علل اولیه بروز آن در میان این دو گروه متفاوت است. سرطان ریه اصلی ترین عامل بروز متاستاز مغزی در مردان به شمار می رود، در حالی که علت اصلی بروز این بیماری در زنان سرطان سینه گزارش شده است. همچنین بروز سرطان متاستاز بستگی زیادی به سن فرد دارد. میزان بروز آن در بزرگسالان بیشتر از کودکان و جوانان می باشد.اوج بروز این بیماری در دهه پنجاه و شصت عمر می باشد.

چه سرطان هایی سبب ایجاد تومور متاستاتیک مغز می شود؟

از جمله شایع ترین سرطان هایی که سبب ایجاد تومورهای متاستاز مغز می شود میتوان به سرطان ریه، پوست، روده بزرگ، کلیه، پستان، تخمدان رحم و غده تیروئید اشاره کرد.

سرطان متاستاتیک مغز چه نواحی از مغز را درگیر می کند؟

بیشتر تومورهای متاستاتیک مغزی در قشر مغزی، نواحی نیمکره های بزرگ مغز گسترش پیدا می‌کنند. پس از آن نواحی مخچه، ساقه مغز را نیز ممکن است درگیر کنند. در مواری نیز ممکن است متاستاز بدون اینکه سرطان اولیه تشخیص داده شود، ایجاد گردد.

عوارض و علائم سرطان متاستاتیک

عوارض وعلائم سرطان متاستیک مغز

  • اختلال در حافظه
  • اختلال درحفظ تعادل و هماهنگی
  • عدم کنترل ادرار
  • اختلال در تلکم
  • اختلال در بلعیدن
  • حالت تهوع و استفراغ
  • تشنج یا حملات صرعی

تشخیص متاستاتیک مغزی

پزشک پس از انجام معاینات بالینی و پرسش برخی سوالات در مورد علائم ایجاد شده در فرد برای اطمینان پیدا کردن از وجود تومور، بیمار را به انجام یکسری تست های تشخیصی از قبیل:

  • (توموگرافی محوری کامیپوتری)CAT انجام اسکن
  • انجام سی تی اسکن با استفاده از ماده حاجب خوراکی و وریدی
  • انجام ان ام آر(تصویربرداری رزونانس مغناطیسی)

درمان تومورهای متاستاتیک مغز

براساس نوع و اندازه تومور، روش درمانی در هر فردی متفاوت خواهد بود. از جمله روش های درمانی میتوان به دارو درمانی، جراحی، شیمی درمانی، پرتو درمانی اشاره کرد.

دارو درمانی:

معمولا در درمان سرطان ها استفاده به تنهایی از دارو کمک شایانی به درمان و از بین بردن تومورها نخواهد کرد فقط از داروهای مسکن و ضد درد به منظور کاهش درد و داروی ضد تشنج جهت کنترل حملات تشنجی استفاده می شود.

مقالات خواندنی:

جراحی بیرون زدگی دیسک کمر

درمان تومور متاستاز مغز

انجام عمل جراحی:

این عمل جراحی مغز زمانی انجام می شود که پزشک تشخیص دهد که این روش بیشتر از مابقی روش ها کارساز است و سبب کاهش درد و علایم بیمارمی گردد. یکی از مهم ترین و اولین روش های درمان جهت نابودی سرطان ،انجام عمل جراحی می باشد. البته به دلیل حساس بودن و پیچیده بودن این عمل حتما باید توسط جراح متخصص و کاربلد انجام گیرد.

شیمی درمانی:

از شیمی درمانی به منظورنابود کردن و حمله به سلول های سرطانی انجام می گیرد. از این روش میتوان برای درمان چندین محل بروز سرطان نیز استفاده کرد.

پرتودرمانی:

ازاین روش معمولا جهت درمان سرطان هایی که از طریق جراحی نمی توان از بین برد بکار گرفته می شود.
این روش همچون روش شیمی درمانی جهت کشتن سلول های سرطانی کاربرد دارد.