دکتر علیرضا شیخی | جراح مغز و اعصاب
شانت گذاری مغزی در بیماری هیدروسفالیبیماری های مغزی

شانت گذاری مغزی در بیماری هیدروسفالی

دکتر علیرضا شیخی
نویسنده: دکتر علیرضا شیخی
انتشار : ۱۶ مرداد ۱۳۹۸

شانت چیست؟

شانت، لوله ای نازک و انعطاف پذیر به همراه یک دریچه در مغز می باشد که جهت خروج مایع مغزی و نخاعی اضافی از مغز بکار می رود.

کاربرد شانت گذاری

هیدروسفالی که یکی از شایعترین مشکلات مغزی در حیطه بیماریهای جراحی اعصاب است این معضل که سبب افزایش مایع مغزی نخاعی درون مغز می‌گردد و درمان آن در قطعی‌ترین شرایط شانت گذاری است که ما حصل آن سبب نرمال شدن فشار درون جمجمه می باشد. اگر مشکلی ایجاد نگردد معمولا شانت تا آخر عمر باقی می ماند.

نحوه جراحی شانت مغزی

در بیماری هیدروسفالی که در اثر ازیاد مایع مغزی و نخاعی در ناحیه سرایجاد می گردد.با قرار دادن یک سوپاپ یا لوله یک طرفه در خارج از جمجمه و زیر پوست، سبب تخلیه شدن مایع csf از مغز و انتقال آن به دیگر نقاط بدن خواهد شد. معمولا این افراد برای درمان بیماری خود تا آخرعمر شانت در مغزشان باقی می مانند. گاهی نیز ممکن است برای کاهش فشار داخل جمجمه در اثر بیماری هیدروسفالی، گاهی بجای شانت مغزی، یک لوله یک طرفه در ناحیه کمر قرار داده و بدین وسیله سبب خارج کردن مایع مغزی و نخاعی از مغز و انتقال آن به حفره صفاقی در ناحیه شکم می شود.

شانت گذاری

شانت از چه قسمت هایی تشکیل شده است؟

هر شانتی ازسه قسمت تشکیل شده است.

1-لوله کوچک که بوسیله آن مایع مغزی نخاعی از مغز خارج می شود.که این لوله را سوند بطنی می نامند.
2-دریچه ای که داخل آن مخزنی وجود دارد این دریچه به سوند بطنی وصل و انتهاش به قسمت سوم شانت وصل می گردد.
3-قسمت سوم سوند صفاقی است که لوله نازک و طویلی می باشد.

آیا ممکن است شانت گذاری برای کودکان مشکلی بوجود بیاورد؟

شانت معمولا تا آخر عمر کودک باقی می ماند و برداشته نمی شود و به همین جهت شانت به راحتی خراب نمی شود. آن در برابر تکانها و ضربات و پریدن های یک کودک پرتحرک که مدام بالا و پایین می پرد ،‌غلت می زند و روی سرش می ایستد مقاوم است. به عبارت دیگر،‌ کودکان مبتلا به هیدروسفالی که عمل شانت گذاری را انجام داده اند قادرند زندگی عادی با شنت داشته باشند. اما بزرگسالان از انجام ورزشهای خشن و سختی مثل راگبی،‌ یا هاگی روی یخ ممنوع می باشند.

شانت گذاری

آیا با قردادن شانت سر به اندازه طبیعی باز می گردد؟

این موضوع بستگی زیادی به متخصص جراح مغز و اعصاب و اینکه شنت را بخوبی کار گذاشته باشد، دارد. با خروج مایع، بیماری هیدروسفالی درمان می شود و کودک با بزرگ شدن و رشد بدن با اندازه سر هماهنگ می گردد.

پس از عمل شنت گذاری چه مراقبت هایی باید انجام گیرد؟

همان طور که اشاره شد هدف از انجام شنت گذاری خروج مایع مغزی و نخاعی می باشد. پس تمام مراقبت ها باید در جهت تخلیه مناسب شنت انجام گیرد. از جمله مراقبت ها میتوان به:

مقالات خواندنی:

جراحی بیرون زدگی دیسک کمر

از همان ساعت ابتدایی پس از عمل سر را در جهت قسمتی که عمل نشده است قراردهید. تا 24ساعت پس از عمل برای جلوگیری از فشاربر دریچه شنت به پهلوی سالم خود قرار بگیرید. رژیم غذایی این افراد باید از غذاهایی با فیبر بالا استفاده شود تا از فشار ناشی به روده ها وایجاد یبوست جلوگیری گردد. از خوابیدن بر روی محل شانت گذاری به مدت طولانی خودداری کنید. روزانه پانسمان را به طور مرتب عوض کنید و محل زخم را خشک نگه دارید.

شانت گذاری

آیا شانت گذاری عوارضی هم دارد؟

  • اگر شنت گذاری به خوبی کارگزای نشود ممکن است عوارضی از قبیل:
    عفونت در محل زخم
  • تب و افزایش درجه حرارت
  • ایجاد قرمزی در محل شنت گذاری