دکتر علیرضا شیخی | جراح مغز و اعصاب
دیسک گردن و علایم شناسایی آنعمل دیسک گردن - Cervical Disk herniation Surgery

دیسک گردن و علایم شناسایی آن

دکتر علیرضا شیخی
نویسنده: دکتر علیرضا شیخی
انتشار : ۰۲ مرداد ۱۳۹۸

دیسک گردن

مهره های گردن بخشی از ستون فقرات هستند.ستون فقرات ناحیه گردنی متشکل از هفت استخوان که شامل مهره های c1تامهره c7 می باشد. استخوان های گردن بوسیله دیسک بین مهره ای از هم جدا میشوند. دیسک بین مهره ای علاوه بر جدا کردن استخوان های گردنی همانند فنر عمل کرده و از ایجاد فشار به ستون مهره ها جلوگیری میکند.

در بین مهرهای گردن نیز همانند مهره های کمر صفحه غضروفی یا بالشتک مانندی قرار دارد که به ماده ی غضروفی ما بین مهره های کمر دیسک می گویند.که در واقع وظیفه اصلی دیسک محافظت از ستون فقرات است ،به این صورت که با جذب فشار و ضربه از صدمه خوردن به ستون مهره ها جلوگیری به عمل می آورد.زیرا این دیسک ها به دلیل جنس غضروفی که دارا هستند قابلیت تغییرشکل دارند به این جهت از شدت صدمات می کاهند.

مهره های گردن

ساختمان دیسک به چه صورت است؟

هر دیسک از دو قسمت تشکیل شده است:

دیسک از دو بخش مرکزی ومحیطی تشکیل شده است.

بخش مرکزی دیسک هایی گردن :

بخش مرکزی دیسک، هسته دیسک را تشکیل می دهد؛ که به آن نوکلئوس پالپوزوس میگویند که نرم وحالت ژله ای دارد. هسته دیسک قابلیت وسعت پذیری را دارد به این صورت که در اثر انجام کارهای روزمره دیسک مقداری از آب میان بافتی خود را از دست داده و در نتیجه کوتاه تر میشود، این آب از دست رفته پس از استراحت دوباره به اندازه اولیه خود باز میگردد.شاید برایتان جالب باشد ولی بخاطر همین عمل دیسک ها درشب2 سانتی متر کوتاه تر از طول روز خود هستید.ولی نگران نباشید این دوسانتی متر با استراحت باز میگردد.

بخش محیطی دیسک گردن :

این بخش در حفاظت از قسمت مرکزی نقش اساسی دارد؛ زیرا بخش مرکزی در برگرفته است.و جنس آن از (فیبروکارتیلاژ)یا به عبارت ساده تر فیبری غضروفی است.به همین دلیل است این بخش را حلقه فیبری یا آنولوس فیبروزوس می گویند.

فیبروز گردن

دیسک ها در قسمت گردن چگونه ایجاد می گردد؟

همانطور که در مطالب بالا مشاهده کردید دیسک به خودی خود بیماری نیست زمانی دچار مشکل میشود که حالت اصلی خود یعنی حالت کروی خود را ازدست بدهد

در همه انسانها ،فرآیند فرسایش دیسک بین ستون مهرها از سن30تا 40سالگی آغاز میشود و زمانی این فرسایش اتفاق می افتد که دیسک به تدریج آب خود را از دست داده وبا از دست دادن آب از ارتفاع آن نیز کاسته میشود ،علاوه بر کاهش ارتفاع از انعطاف پذیری آن نیز کاسته میشود.مجموع این عوامل سبب ایجاد درد و بیماری دیسک در قسمت گردن میشود.

فتق و بیرون زدگی دیسک یکی از دلایل رایج گردن درد است.و این درد از کتف ها شرو شده و به دست ها و حتی انگشتان سرایت می کند.

بیرون زدگی دیسک

 

چه عواملی سبب ایجاد دیسک در ناحیه گردن میشود؟

  • نداشتن تحرک و فعالیت بدنی کافی زندگی های ماشینی 
  • تغذیه ناسالم
  • استعمال سیگار و تنباکو
  • بالارفتن سن که سبب خشک شدن تدریجی آب بین مهره ای میشود.
  • فشار مضاعف بر روی ستون مهره ها

  

چه عواملی برای دیسک گردن خطرناک است:

  • قرار گرفتن گردن در حالت اشتباه وحرکت دادن اشتباه ان
  • ضعیف بودن عضلات گردن
  • ماساژ اشتباه
  • استفاده طولانی از کامپیوتر و گوشی
  • اضطراب و استرت
  • تصادف
  • رانندگی طولانی

علایم بیماری دیسک های گردن

  • بیحسی و درد در ناحیه گردن
  • احساس ضعف دردستها و مچ و آرنج ها
  • احساس درد و یا سوزش در ناحیه گردن
  • همچنین احساس درد و سوزش در ناحیه شانه و بازو 

افراد مبتلا به دیسک در خم کردن وجلو آوردن گردن خود دچار مشکل هستند به این صورت که فرد هنگام خم کردن گردن به عقب درد دردناکی را احساس می کند.و همچنین هنگام خم کردن به جلو حالت برق گرفتگی در تمام ستون فقرات مشاهده میشود.

البته این نکته را باید اشاره کرد که تمام این علایم بستگی به شدت بیرون زدگی دیسک دارد. زیرا دیسک در قسمت گردن سه نوع علامت بوجود می آورد : درد در ناحیه گردن ، درد اندام های فوقانی و علایم فشار بر نخاع

دیسک گردن بیماری 

درصورتی که بیرون زدگی کم باشد درد فقط در ناحیه گردن ملاحظه میشود زیرا در این صورت فقط به لیگمان های طولی عقبی فشار می آورد.

در صورتی که ضایعه شدیتر باشد فشار به قسمت های ریشه عصبی و در برخی دیگر به نخاع وارد میشود.

علایم فشار بر ریشه عصبی

این افراد علایم خواب رفتگی و گزگز در ناحیه شانه و انگشتانشان را شکایت میکنند.

علایم فشار بر نخاع

در این افراد معمولا علایم احساس ضعف در ناحیه دست و،برق گرفتگی در اثر خم کردن گردن،و خواب رفتگی در اندام های مختلف و همچنین زمین خوردن های مکرر و اختلال در راه رفتن و حرکت پا شکایت می کنند.

درمان دیسک بدون جراحی

در مواردی که درد خفیف باشد تاحدی میتوان درد را کاهش یا حتی بدون جراحی درمان کرد

1.یکی از روش ها فیزیوتراپی است که توسط ورزشهای اصلاحی باعث می شود که درد را کاهش یابد.

2.روش دیگری که وجود دارد استفاده از داروهای ضد التهاب است.

3.روش بعدی بستن گردن با گردنبند های طبی است این گردنبند ها

 

 باعث میشود گردن در حالت ثابت قرار بگیرد زیرا حرکت زیاد باعث تشدید درد می شود.اما باید دقت داشت که استفاده طولانی مدت از گردنبند نیز مضر است زیرا باعث ضعیف شدن عضلات گردن می شود.

4.انجام نرمش های مناسب گردن.

انعطاف پذیری برای گردن

جراحی دیسک های به وجود آمده در گردن

برای درمان دیسک در این قسمت ها چند روش جراحی وجود دارد که انتخاب نوع جراحی به عهده پزشک با توجه به شدت بیماری است.

1-میکرودیسککتومی خلفی

در این شیوه جراحی در قسمت پشت گردن یک برش عمودی ایجاد میکنند.قسمتی از مفصل را برداشته تا به ریشه های عصبی زیرمفاصل دید و دسترسی داشته باشند.وبا کنار زدن این ریشه ها فتق را برمیدارند.

2-لامینکتومی خلفی

در این نوع جراحی در قست پشتی وسط گردن برشی ایجاد میکنند و قسمتی از استخوان ها را برمیدارند تا فشار وارده به لیگامنت ها کم شود

3-کورپکتومی قدامی گردن

در این روش با برش زدن در قسمت جلویی گردن  1یاچند مهره را برمیدارند تا فشار وارده بر نخاح کمتر شود.وبجای مهره های برداشته شده بوسیله فیوژن با یک تکه اسخوان یا دستگاه پر میشود

گردن استخوان

آیا میدانید جراحی فیوژن چیست؟

در این نوع جراحی فضای خالی بین مهره های ستون فقرات یا گردن را به وسیله یک ماده شبیه استخوان یا یک تکه استخوان به هم متصل می کنند.این جراحی موبج می شود  نقص ستون فقرات برطرف شده و درد برطرف شود.جراحی فیوژن برای دیسک های گردن دو نوع خلفی و قدامی است.

دیسککتومی قدامی گردن

در این شیوه هم نیز یه برش کوچک در قسمت جلوی گردن ایجاد می کنند و دیسک بین مهره ها را برمیدارند.و همانند کوپکتومی فضای خالی ایجاد دشه را توسط فیوژن با دستگاه یا اسخوان کوچک پر می کنند.که امکان دارد بعد از گذشت یه دوره مهره ها به هم جوش بخورند.

جراحی فیوژن

بعد از جراحی دیسک امکان مواجه با این خطرات وجود دارد.

  • درد پس از جراحی
  • عفونت زخم
  • واکنش به بیهوشی
  • مختل شدن سیستم گفتار و حتی گوارش
  • خونریزی غیر طبیعی
  • اسیب به نخاع و به احتمال خیلی خیلی کم فلج شدن
  • بهبود نیافتن فیوژن

مراقبت های پس از جراحی

در جراحی های دیسک قسمت گردن  به دلیل کوچک بودن برش ایجاد شده در قسمت جلویی یا پشتی گردن عوارض کمی دارد.اما در هر صورت هر عملی مراقبت هایی دارد که با رعایت کردن آن روند درمان سریع تر می شود.

  • مراقبت از زخم:بعد از جراحی حدود دوهفته باید مراقبت های لازم را برای زخم انجام دادو روزانه زخم ها را با سرم شستشو و بتادین شستشو داده و همیشه تمیز نگه داشت وپانسمان را عوض کرد.
  • بستن گردنبند طبی:گردنبند طبی باعث می شود حرکت گردن محدود شود و در حالت ثابت
  • قراربگیرد. با توجه به تجویز پزشک باید گردنبند مناسب سایز گردن انتخاب شود.و در طی روز بسته شود.
  • استحمام:بعد از جراحی حدود یک هفته نباید زخم ها آب بخورد پس تا یک هفته از حمام رفتن خودداری کنید پس از آن با مراجعه به پزشک و معاینه ی زخم پزشک تشخیص میدهد که حمام بروید یا نه.

حمام کردن

  • محدود کردن فعالیت روزانه:پس از جراحی دیسک 4تا6هفته باید حرکت های گردن را بسیار محدود کردن از پیاده روی طولانی یا حتی نشستن زیاد خودداری کرد.از موبایل تا حد امکان زمان کوتاهی استفاده کنید و همچنین رانندگی را تا حد امکان قطع یا کم کنید.
  • خوابیدن:در هنگام خواب از بالشت طبی استفاده شود به طوری که گردن با بدن در یک راستا باشد.
  • رابطه جنسی:بعد از جراحی حدودا یک ماه ونیم از رابطه جنسی خودداری کنید.